Νέα από τη διεθνή βιβλιογραφία, Φεβρουάριος 2016

Fresh produce-associated Listeriosis outbreaks, sources of concern, teachable moments and insights

D. Garner and S Kathariou, 2016.Journal of food protection, 79 (2);337-344

 

Μετά την πρώτη επιδημία λιστερίωσης που σχετίστηκε με επιμολυσμένη λαχανοσαλάτα στο Michigan, που ήταν και η πρώτη επιδημία που κατέδειξε την τροφιμογενή μετάδοση του μικροοργανισμού το 1981, οι περισσότερες από τις επιδημίες λιστερίωσης σε Ευρώπη και Β. Αμερική κατά τις επόμενες δύο δεκαετίες αποδόθηκαν σε επεξεργασμένα, έτοιμα προς κατανάλωση τρόφιμα ζωικής προέλευσης, όπως χοτ-ντογκ, αλλαντικά και γαλακτοκομικά προϊόντα,  κυρίως μαλακά τυριά. Σε αυτές τις επιδημίες τα εμπλεκόμενα στελέχη L.monocytogenes ήταν συχνά οροτύπου 4b.

Από το 2008 όμως και εξής, νέα οχήματα μετάδοσης, που θεωρούνταν απίθανο να εμπλέκονται σε μετάδοση λιστέριας τα προηγούμενα χρόνια, αναγνωρίζονται και αρκετές επιδημίες λιστερίωσης αποδόθηκαν σε φρέσκα λαχανικά, όπως φύτρα, σέλινο, μια ποικιλία μικρού πεπονιoύ, νεκταρίνια και μήλα. Οι εγκαταστάσεις και ο εξοπλισμός στα σημεία συσκευασίας των φρέσκων λαχανικών ενοχοποιήθηκαν ως η εστία της επιμόλυνσης των τροφίμων, όπως  ακριβώς είχε βρεθεί και σε προηγούμενες επιδημίες από τρόφιμα ζωικής προέλευσης. Παρά τη μεγάλη πιθανότητα η λιστέρια να βρίσκεται στο έδαφος και το νερό, μέχρι στιγμής δεν έχει καταστεί δυνατό να εκτιμηθεί το ενδεχόμενο της επιμόλυνσης των λαχανικών στο επίπεδο της πρωτογενούς παραγωγής στο χωράφι.

Σχεδόν όλες οι καταγεγραμμένες επιδημίες λιστερίωσης από φρέσκα λαχανικά αφορούσαν ταυτόχρονα σε πολλές πολιτείες των ΗΠΑ, και σε όλες τα τρόφιμα είχαν παραχθεί στις ΗΠΑ. Σε δύο επιδημίες από  κοινή πηγή ενεπλάκησαν διαφορετικά στελέχη λιστέριας, ενώ καταγράφηκε και περίπτωση ασθενούς με ταυτόχρονη λοίμωξη από δύο στελέχη λιστέριας.  Ως προς τους εμπλεκόμενους ορότυπους, η οροομάδα 1/2 ενοχοποιήθηκε σε αρκετές επιδημίες, κυρίως ο ορότυπος 1 /2 a, χωρίς όμως να αντικαταστήσει πλήρως τον ορότυπο 4b, που απομονώθηκε σε τρεις επιδημίες λιστερίωσης σχετιζόμενες με φρέσκα λαχανικά κατά το 2014.

Οι συγγραφείς τονίζουν πως υπάρχουν ακόμη κενά στις γνώσεις μας σχετικά με τα χαρακτηριστικά των οροτύπων που εμπλέκονται σε ανθρώπινη λιστερίωση και έχουν σχέση και με το εμπλεκόμενο τρόφιμο, αλλά και την ανοσολογική κατάσταση του ασθενούς. Επιπρόσθετες μελέτες που θα συνδυάζουν ευρήματα από την τυποποίηση με WGS, περιβαλλοντικές εκτιμήσεις κινδύνου και επιδημιολογικές διερευνήσεις μπορούν να καταστήσουν ανάλογες επιδημίες λιστερίωσης χρήσιμα μαθήματα για πιο αποτελεσματικές μελλοντικές παρεμβάσεις.

Κυριακή Τρυφινοπούλου, Εργαστήριο Νοσοκομειακών Λοιμώξεων και Μικροβιακής Αντοχής