Μύθοι και αλήθειες για την ποιότητα των νερών κολύμβησης

 

Μύθοι Αλήθειες
Μόνο στις ακτές με Γαλάζια Σημαία τα νερά είναι καθαρά. Η «Γαλάζια Σημαία» είναι ένα παγκόσμιο (πάνω από 50 χώρες σε όλο τον πλανήτη) σύμβολο ποιότητας, το οποίο απονέμεται με αυστηρά κριτήρια σε οργανωμένες ακτές και μαρίνες τις οποίες διαχειρίζονται παράκτιοι Δήμοι, ξενοδόχοι και άλλοι φορείς ή και σε σκάφη που πληρούν τα σχετικά κριτήρια. Στο πρόγραμμα συμμετέχουν εθελοντικά οι ακτές που συγκεντρώνουν σημαντικό αριθμό λουομένων, οι ακτές που παρουσιάζουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον (αναπτυξιακό, αισθητικό, τουριστικό περιβαλλοντικό κ.λ.π.) και αυτές που δέχονται έντονες περιβαλλοντικές πιέσεις. Ακτές οι οποίες βρίσκονται σε απομονωμένες σχετικά περιοχές και δεν συγκεντρώνουν μεγάλο αριθμό λουομένων, μπορεί να μη διαθέτουν Γαλάζια Σημαία, αλλά να έχουν εξαιρετική ποιότητα υδάτων κολύμβησης.
Η Γαλάζια Σημαία απονέμεται μόνο όταν πληρούνται τα ποιοτικά όρια της νομοθεσίας και της κοινοτικής οδηγίας. Η Γαλάζια Σημαία απονέμεται όταν η ακτή πληροί ένα σύνολο κριτηρίων. Η ακτή πρέπει να προσφέρει τις απαραίτητες υπηρεσίες και την υποδομή που απαιτούν τα Κριτήρια του Προγράμματος. Τα Κριτήρια του Προγράμματος «Γαλάζιες Σημαίες» χωρίζονται σε τέσσερις κατηγορίες:

  • ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΚΑΙ ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ
  • ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΝΕΡΩΝ ΚΟΛΥΜΒΗΣΗΣ
  • ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ
  • ΑΣΦΑΛΕΙΑ, ΝΑΥΑΓΟΣΩΣΤΙΚΑ, ΠΡΩΤΕΣ ΒΟΗΘΕΙΕΣ, ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΚΑΙ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ

Τα περισσότερα Κριτήρια των ακτών είναι υποχρεωτικά (Υ), άλλα είναι προαιρετικά (Π), τα οποία όμως, καλό είναι να εφαρμόζονται.Το Πρόγραμμα «Γαλάζιες Σημαίες» συνδέει τον τουρισμό και την εκπαίδευση, την υγεία και το περιβάλλον σε τοπικό, περιφερειακό και εθνικό επίπεδο.

Αν μια ακτή είχε τα προηγούμενα έτη Γαλάζια Σημαία, εννοείται πως θα έχει και φέτος. Αν μια ακτή έχει βραβευθεί με τη Γαλάζια Σημαία, αλλά δε συμμορφώνεται με όλα τα Κριτήρια του Προγράμματος στην αρχή της επόμενης καλοκαιρινής περιόδου, δεν μπορεί να αναρτήσει τη Γαλάζια Σημαία. Επιπλέον, το FEE, η Εθνική Επιτροπή Κρίσεων και ο Εθνικός Χειριστής του Προγράμματος (Ελληνική Εταιρία Προστασίας της Φύσης) μπορούν να αποφασίσουν την απόσυρση της Γαλάζιας Σημαίας από οποιαδήποτε ακτή της οποίας ο διαχειριστής της δε λειτουργεί σύμφωνα με τους κανονισμούς του Προγράμματος «Γαλάζιες Σημαίες».
Όταν το νερό είναι διαυγές, η ακτή είναι κατάλληλη για κολύμβηση, ακόμη και δίπλα σε περιφερειακό λιμάνι η ρέμα. Για λόγους προστασίας της Δημόσιας Υγείας με Απόφαση Υπ. Υγείας απαγορεύεται η κολύμβηση:

σε όλα τα λιμάνια, μόνιμα αγκυροβόλια, ναυπηγεία και διαλυτήρια πλοίων,

σε ζώνη 50 μέτρων εκατέρωθεν των στομίων εκβολής όλων των αγωγών ομβρίων,

σε ζώνη 200 μέτρων εκατέρωθεν των στομίων εκβολής των αγωγών εγκαταστάσεων βιολογικού καθαρισμού λυμάτων και κάθε άλλης παρόμοιας εκβολής, σύμφωνα με τις αποφάσεις των Περιφερειών, όπου τοποθετούνται απαγορευτικές πινακίδες.

Η Ελλάδα ΔΕΝ έχει αναλογικά (συγκριτικά με το πλήθος των ακτών της) τις καθαρότερες ακτές της Ευρώπης. Εφαρμόζοντας τα κριτήρια της ισχύουσας Εθνικής και Κοινοτικής νομοθεσίας η Ελλάδα έχει πολύ καλά αποτελέσματα, με την ποιότητα των υδάτων κολύμβησης να κατατάσσεται μεταξύ των 2-3 καλύτερων στην Ευρώπη. Από το 1995, το 93% των νερών κολύμβησης της χώρας πληροί τις αυστηρές προδιαγραφές της κοινοτικής νομοθεσίας. Από το 2012 δημιουργήθηκε ο ιστότοπος www.bathingwaterprofiles.gr, στην οποία είναι διαθέσιμα όλα τα στοιχεία. Για το 2014 στην Ελλάδα ελέγχθηκαν 1540 σημεία, αξιολογήθηκαν τα 1518, καθώς τα υπόλοιπα 22 μετρήθηκαν για πρώτη φορά και σύμφωνα με τα αποτελέσματα:

• 1495 σημεία κολύμβησης χαρακτηρίζονται «εξαιρετικής ποιότητας». Όλα πλην ενός βρίσκονται σε παράκτιες περιοχές.

• 23 σημεία χαρακτηρίζονται «καλής ποιότητας».

• Κανένα σημείο δεν χαρακτηρίστηκε επαρκούς ή ανεπαρκούς ποιότητας.

Με βάση τα αποτελέσματα, η Ελλάδα βρίσκεται μετά το Λουξεμβούργο (11 σημεία ελέγχου,σε λίμνες ή ποτάμια), τη Μάλτα (87 ακτές) και την Κύπρο (112 ακτές). στην 4η θέση. Η χώρα μας σε σχέση με το πολύ μεγαλύτερο πλήθος παρακολουθούμενων ακτών της, μπορεί να ειπωθεί ότι διατηρείται ως η χώρα με τις καθαρότερες ακτές της Ευρώπης.

 

Βασιλική Ευθ. Καραούλη, Υγιεινολόγος Μηχανικός, Δ/ντρια Δημόσιας Υγείας, Υπ. Υγείας